ياسنت لويى رابينو ( مترجم : غلامعلى وحيد مازندرانى )
26
مازندران و استرآباد ( فارسى )
اين جبال با سنگلاخها و پيكر برهنه خود عظمت خاصى دارند . هميشه و حتى در ماه سپتامبر ( مهر ماه ) هم بعضى از قسمتهاى آن پوشيده از برف است . در موقع بالا رفتن بر اين كوهها است كه انسان ناچار است از سختترين راهها عبور كند . در قسمتهاى پائين و گاهى بر بلندىهاى آنها و همچنين بر روى تپههاى پردرخت ييلاق يا خانههاى تابستانى است كه مردم براى فرار از گرماى تابستان به آنجا پناه مىبرند . تمام اين كوههاى پرجنگل داراى راهها و معابرى است كه بقدرى پيچوخم دارند كه فقط راهنماهاى محلى مىتوانند راهى از ميان آنها پيدا كنند . راههاى طولانى پيچيدهاى كه از دامنهء تپهها ميگذرند بسيار صعب العبور و اسباب سرگيجى ميباشند . اين راهها معمولا در امتداد پيچوخم رودخانههايى قرار دارند كه معلوم نيست به كجا ميريزند و مسافر را به مردابها و شنزارهايى ميرسانند كه حتى افراد بلد در برابر آنها بيچاره ميمانند . چون با پيشآمد هر سيل و طغيان وضع و شكل آنها تغيير مىكند و همين جنگلهاى انبوه و باتلاقها است كه منشاء توليد ناخوشىها و كانون مگس فراوان و حشرات و خزندگان و بسيار چيزهاى مضر و منفورى است كه مازندران را دچار زحمت ساختهاند . اراضى شنزار ساحلى كه جلگه را محدود ميسازد باريكهايست كه امواج دريا بساحل ميآورند و اين موجها بواسطهء وزش باد قوى از سمت شمال با شدت بساحل جنوبى تصادم مىكند و در واقع تمام كناره دريا بوسيلهء يك رشته تپههاى شنى بهم مربوط است كه گاهى ارتفاع آن به 25 تا 30 پا و عرض آن به 200 يا رد ميرسد در پشت اين تپهها باطلاق فراوان است و آن مردابها از نهرهاى متعددى به وجود ميآيند كه از كوهها فرو ميريزند و تپههاى شنى مزبور از عبور آنها به سمت دريا جلوگيرى مىنمايند و در هر نقطه كه نهرى از ميان تپهها به دريا راه يابد مبارزهاى دائمى بين جريان آن و امواج دريا پيدا مىشود و اين موجها مانعى پديد ميآورند كه آن را به كلى